Het verhaal van Ouke (Arts in opleiding tot Specialist)

Ouke studeerde psychologie en neurowetenschappen tegelijk toen hij besefte: ik wil psychiater worden. Er zat niks anders op dan nóg een derde bachelor behalen. Een vierjarig zij-instroomtraject Geneeskunde gaf hem toegang tot een eindeloze verdieping in receptoren en neurotransmitters. 

“Het brein interesseerde mij op de middelbare school al. We weten er al veel over, maar nog lang niet alles. Het meeste niet zelfs. Er wordt veel meer onderzoek gedaan dan vroeger, maar het blijft altijd een puzzel,” vertelt Ouke enthousiast. “Toen ik een psychiater over zijn vak hoorde, dacht ik: dit wil ik ook.” 

Daar bleef Ouke bij tijdens zijn studie Geneeskunde. “In de psychiatrie werk je veel minder protocollen dan in het ziekenhuis. Ze zijn er, maar geen mens reageert exact hetzelfde op medicatie of interventies die je inzet. Je puzzel bestaat niet alleen uit welke medicatie je voorschrijft, maar ook uit welke andere ondersteuning nodig is: ga je een psycholoog betrekken of een systeemtherapeut? Je kunt bovendien ook zelf psychotherapie geven. Ik ben de laatste tijd veel bezig met cognitieve gedragstherapie voor slaapklachten.” 

Coschappen op twee plekken  

Ouke maakte zijn eerste meters als arts-assistent bij GGZ NHN, voor hem een logische keuze. “Ik ken de regio West-Friesland goed, en weet dat veel jongeren daar weinig praten over problemen. Ik wilde me graag voor deze jongeren inzetten. Daarnaast mocht ik mijn senior coschap bij GGZ NHN op twee plekken doen: de High Intensive Care voor volwassenen én die voor Jeugd. Normaal gesproken is dat er één, maar beide doelgroepen leken mij interessant.  

Toen ik mijn diploma had gehaald, wilde ik graag als ANIOS bij de High & Intensive Care Jeugd werken. Het team is heel leuk, en er is geen voelbare hiërarchie. Wat je functie ook is: je weet elkaar makkelijk te vinden en we willen graag harder lopen voor elkaar als dat nodig is.” 

Meer tijd om aansluiting te zoeken 

In tweeënhalf jaar als ANIOS deed Ouke veel ervaring op. In de kliniek, het crisisdienst-team en bij de langdurige begeleiding. Ouke: “Wat een baan als arts bij Jeugd & Gezin zo’n mooie start maakt, is dat je relatief veel tijd krijgt om aansluiting te zoeken met kinderen of jongeren. Ze vinden het prachtig als je een spelletje met ze doet. Rondjes op de skelter kan helpen om vertrouwen op te bouwen, voordat je in gesprek gaat.” 

Nu, in zijn opleiding tot psychiater, blijven zowel de doelgroepen jongeren als volwassenen hem boeien. “In het GGZ-team waar ik nu mijn opleiding volg, werk ik weer met volwassenen. De problematiek verschilt, en medicatie speelt vaker een rol bij volwassenen. Welke medicatie werkt op dát stofje of díé receptor? Ik vind het heel interessant om daarover na te denken. 

Als je jongeren en kinderen ondersteunt, werk je weer veel samen met de ouders of verzorgenden, en ook met jeugdzorg en veilig thuis. Dat is ook een puzzel, minder gericht op medicatie en meer op ‘hoe maken we gezamenlijk een plan?’.” 

Volop variatie 

Gelukkig kan Ouke flink blijven puzzelen om te ontdekken wat hij allemaal wil leren. “Er wordt goed meegedacht over wat bij je ambities en interesses past. De opleider houdt dit ook in de gaten en moedigt aan: “Je wilde ook nog op een andere plek kijken, ga dat doen!” Met de drukte voelt het soms best dubbel om een team te verlaten, maar het is wel heel waardevol om méér te zien.  

Je kunt je interesses dus achternagaan, ik merk dat veel artsen hun eigen expertises hebben. De één vindt de forensische psychiatrie helemaal geweldig, de ander de crisiszorg. Weer een ander vindt psychotherapie heel interessant, of medicatie. Een psychiater in Heerhugowaard is expert op het gebied van LVB, en één in Den Helder van suïcidaliteit. Je kunt bijvoorbeeld ook meewerken aan onderzoek. Ik doe dat nu bij mijn huidige supervisor, die de richtlijn maakt voor het gebruik van Clozapine. We onderzoeken onder andere de metabole bijwerkingen van de medicatie. 

De variatie maakt het zo leuk, ook als ANIOS. Je kunt klinisch of ambulant werken, of in een eetstoornissenteam. Verschillende werkplekken combineren kan ook. Daarnaast draai je nog de crisisdiensten, dan kom je bij mensen thuis. Dat kan ook betekenen dat je naar Hoorn gaat voor iemand in een zeilschip dat aan wal ligt, waar je de crisis moet beoordelen.” 

 Waardevolle werkervaring vóór de opleiding  

Ouke ging met drie diploma’s én een paar jaar werkervaring de opleiding tot specialist in. “Wat ik weleens merk, is dat arts-collega’s graag zo snel mogelijk de opleiding in willen. Het is ook heel waardevol om eerst ervaring op te doen! Daar heb je veel aan. Ik besloot een jaartje langer als ANIOS te werken, omdat ik veel kon leren bij de crisisdienst. 

Ook voor artsen met ambities buiten de psychiatrie is deze wereld een leerzame start. Ik krijg nog weleens de vraag: doe je geen somatiek meer in de psychiatrie? Jawel! Er zijn best wat artsen die voordat ze huisartsopleiding ingaan een tijdje als arts werken bij Jeugd & Gezin om ervaring op te doen. 

Ik leerde als ANIOS al veel van andere artsen. En als je aan de opleiding begint, heb je op vaste momenten supervisie met de psychiater. Daar kun je ook extra sessies voor plannen. Loop je ergens tegenaan in het werk, dan kun je dit bespreken. Maar ook als situaties iets met jezelf doen. Ook mijn manager weet ik altijd te vinden. Ze luisteren graag naar hoe je ergens naar kijkt, en zijn bereid om iets nieuws te proberen. En als collega’s merken dat je heel veel uren werkt, zeggen ze: misschien goed om wat gas te minderen. We letten ook op elkaar merk ik.”